Yapay Zekânın Dönüşüm Süreci: Birleşik Zekâya Doğru
Yirmi birinci yüzyılda insan ve yapay zekâ, aynı öğrenme döngüsünde kesişerek eş-zamanlı evrilen bir zekâ biçimini kurmaktadır. Yirmi ikinci yüzyıla uzanan bu yeniçağ, düşünmenin ortaklaştığı, anlam üretiminin derinleştiği ve birleşik zekânın belirleyici hâle geldiği bir yapı olarak şekillenmektedir. Yirmi birinci yüzyılın bu ikinci çeyreğinin başlarında insan ve yapay zekâ, birbirini tamamlayan iki ayrı varlık olmanın […]
Küresel Milyarder Servet Artışı
Küresel milyarder servet artışı: Teknoloji, veri ve forbes listesinin anlattığı büyük ekonomi öyküsü Forbes’un yayımladığı son milyarderler listesi dünya ekonomisinin dikkat çekici bir fotoğrafını sunmaktadır. Listeye göre 2025 yılı sonunda milyarder sayısı 3 bin 428’e ulaşmış ve toplam servet tarihsel ölçekte en yüksek düzeyine çıkmıştır. Listenin zirvesinde ise teknoloji çağının en sembolik girişimcilerinden biri yer almaktadır: Elon Musk. Bu tablo ilk […]
Dünya “Sınırlarının Ötesine” İtiliyor
Birleşmiş Milletler, 2015 ile 2025 yılları arasındaki dönemin ölçülen en sıcak 11 yıl olduğunu teyit etti. Dünya Meteoroloji Örgütü, gezegenin rekor düzeyde bir enerji dengesizliğiyle mücadele ettiğini, bu durumun ise okyanusları benzeri görülmemiş seviyelerde ısıttığını, hava olaylarını daha aşırı hale getirdiğini ve sağlık ile gıda tedarikini tehdit ettiğini belirtti. Birleşmiş Milletler organı, 2015 ile 2025 […]
Görünmek İçin Var Olmak: Dijital Narsizm ve İnsan Olmanın Krizi
İnsan, tarih boyunca kendini anlamak için aynalara gereksinme duydu. Bu aynalar bazen bir başkasının bakışı, bazen bir toplumun normları, bazen de kendi iç sesi oldu. Ancak, içinde bulunduğumuz dijital çağda ayna, yansıtmakla yetinen bir yüzey olmaktan çıktı; yönlendiren, seçen, filtreleyen ve yeniden kuran bir mekanizmaya dönüştü. Bu dönüşüm, insanın kendisiyle kurduğu ilişkiyi kökten değiştiren sessiz […]
Yapay Zekâ Çağında Açığa Çıkan Hakikat
İnsanlık, tarih boyunca ürettiği her araç aracılığıyla kendi için yeni bir ayna tasarlamıştır. Bu ayna, insanın özünü anlatmasının ötesinde; yaşadığı ve tekrar ettiği davranışların izini taşır. Kimi zaman dilde belirir, kimi zaman yazıda şekillenir, kimi zaman matbaanın çoğaltıcı gücüyle genişler. Her birinde insan, kendini yeniden görme ve yeniden okuma olanağı bulur. Bu bağlamda ayna, öznel […]
Yapay Zekâ Karar Vermeye Başladı: İnsan Ve Makine Arasında Yeni Dönem
Yapay zekâ teknolojilerinde yaşanan son gelişmeler, insanlık tarihinde yeni bir kırılma noktasına işaret ediyor. Uzun yıllar boyunca yalnızca veri işleyen ve öneriler sunan sistemler olarak konumlanan yapay zekâ, artık karar süreçlerine doğrudan katılan bir yapıya dönüşüyor. Gazete Ankara Dijital Haber Portalı’nda “Her pazartesi zihne bir yolculuk…” mottosuyla köşe yazıları kaleme alan Prof. Dr. Gülsün KURUBACAK ÇAKIR, yayımlanan son […]
Birleşik zekâ: Etik öğrenmeyi dijital çağda yeniden tasarlamak
Birincisi, etik belirsizliklerin çoğalmasıdır. Dijital ortamlarda doğruluk, güven, mahremiyet ve sorumluluk gibi temel ilkeler giderek bulanıklaşmıştır. Ne doğru bilginin sınırları net biçimde çizilebilmekte ne de yanlış bilginin kaynağı açıkça tespit edilebilmektedir. Bu koşullar altında tek bir zekâ türüyle etik değerlendirme yapmak yetersiz kalmaktadır. İnsan yargısının bağlamsal ve normatif kapasitesi ile makine temelli doğrulama ve izleme […]
Copyleft’in gelecek haritası-risk zekâsı ile dijital özgürlüğün kodları
Yapay Zekâ çağında bilgi, petrol ve altından daha değerli bir sermaye; uygarlığın görünmez damarlarında akan saf bir enerji hâline gelmiştir. Algoritmaların sınır tanımayan işleme gücü, bilginin üretim ve dolaşım hızını -insanlık tarihinin hiçbir döneminde görülmemiş ölçüde- artırmıştır. Öte yandan bu hız; beraberinde yeni kırılganlıkları, etik ikilemleri ve belirsizlikleri de getirmiştir. 21. yüzyılda sadece bilgiye erişim […]
Sürdürülebilir Gıda Üretiminin Temel Dayanağı “Şeffaflık”
Gıda kaybı ve israfının küresel ekonomiye yıllık 1 trilyon dolara mal olduğu tahmin ediliyor ve bu durum gıda tedarik zincirinin her aşamasını etkiliyor. Gıda arzı küresel bir sorun iken teknolojik yenilikleri bir tür şeffaflık anlayışıyla entegre etmek, gıda üretiminden tüketimine kadar başta gıda kaybının ve israfının önüne geçmek olmak üzere sürdürülebilir bir gıda üretiminin temel […]
Enerji Dönüşümü Türkiye’nin Ekonomik Kalkınmasında Kilit Unsur
Türkiye artan enerji talebi ve yüksek dışa bağımlılık nedeniyle enerji dönüşümünü yalnızca çevresel değil, ekonomik bir zorunluluk olarak ele almalı. 2023 itibarıyla, ülkenin birincil enerji arzının yaklaşık %75’i ithal ediliyor ve bu durum yılda yaklaşık 50 milyar dolarlık dış ticaret açığına yol açıyor. Bu tablo, enerji dönüşümünün Türkiye’nin ekonomik kalkınması için kilit bir unsur olduğunu […]